Μπορεί να έχει χαρακτηριστεί ο χειρότερος φόρος όλων των εποχών, του έχει αποδοθεί ακόμη και η εκλογική συντριβή στην προηγούμενη κυβέρνηση, ωστόσο, εισπρακτικά είναι ένας από τους πιο επιτυχημένους φόρους που έχουν παρθεί ποτέ.
Για τον ΕΝΦΙΑ ο λόγος, ο οποίος εμφανίζει τη μεγαλύτερη εισπραξιμότητα από οποιονδήποτε άλλον φόρο που επιβάλλει το ελληνικό Δημόσιο. Και όλα αυτά σε μια κοινωνία η οποία έχει, προ πολλού, εξαντλήσει τη φοροδοτική της ικανότητα. Γι’ αυτό και όποια αλλαγή κι αν γίνει στον φόρο (επί της ουσίας ή του ονόματος του φόρου) αυτός δεν πρόκειται να καταργηθεί πριν περάσουν πολλά χρόνια και μπορέσουν τα έσοδά του να αντικατασταθούν από άλλη φορολογική πηγή.
Η εισπραξιμότητα των φόρων και των τελών που επιβάλλει το ελληνικό Δημόσιο στους φορολογουμένους είναι ενδεικτική και του πόσο σοβαρά παίρνουν οι τελευταίοι κάθε φόρο ξεχωριστά αλλά και τον φόβο τους για πιθανές επιπτώσεις από τη μη πληρωμή του. Ας δούμε αναλυτικά την εισπραξιμότητα με βάση εκτιμήσεις υπηρεσιακών παραγόντων του υπουργείου Οικονομικών.
ΕΝΦΙΑ
Η εισπραξιμότητα του ΕΝΦΙΑ προσεγγίζει το πολύ υψηλό ποσοστό του 80%. Το συνολικό ποσό που βεβαιώνεται κάθε χρόνο ανέρχεται στα περίπου 3,3 δισεκατομμύρια ευρώ και από αυτά εκτιμάται ότι εισπράττονται κάθε χρόνο 2,65 δισεκατομμύρια ευρώ. Στο υπουργείο Οικονομικών εκτιμούν ότι αυτή η υψηλή εισπραξιμότητα του φόρου συνδέεται με την αρνητική δημοσιότητα που πήρε η συγκεκριμένη επιβάρυνση, καθώς ο φόρος ουσιαστικά έγινε “φόβητρο”. Οι ίδιοι παράγοντες του ΥΠΟΙΚ σημειώνουν ότι κατά κανόνα οι φόροι που συνδέονται με τα ακίνητα των Ελλήνων, και ειδικά αυτοί που αφορούν την κατοικία του παρουσιάζουν υψηλή εισπραξιμότητα. Παραπέμπουν μάλιστα στην υψηλή εισπραξιμότητα του Έκτακτου Ειδικού Τέλους Ηλεκτροδοτούμενων Δομημένων Επιφανειών (ΕΕΤΗΔΕ), το επονομαζόμενο “χαράτσι” το οποίο παρά την επίσης άκρως αρνητική δημοσιότητά του, παρουσίαζε πολύ υψηλή εισπραξιμότητα. Μάλιστα, θα πρέπει να σημειωθεί ότι η μη πληρωμή του χαρατσιού είχε συνδεθεί και με τον φόβο για διακοπή του ηλεκτρικού ρεύματος, καθώς το τέλος βεβαιωνόταν μέσω του λογαριασμού της ηλεκτρικής κατανάλωσης.
Φόρος εισοδήματος
Χαμηλότερη εισπραξιμότητα από τον ΕΝΦΙΑ, αλλά υψηλή γενικώς, παρουσιάζει και το εκκαθαριστικό του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων. “Κατά κανόνα η εισπραξιμότητα εντός των προθεσμιών πληρωμής του φόρου προσεγγίζει το 70%”, σημειώνει στο “Κ” παράγοντας του υπουργείου Οικονομικών. Η πρόσθετη βεβαίωση φόρου εισοδήματος με το εκκαθαριστικό προσεγγίζει κάθε χρόνο τα 3 δισεκατομμύρια ευρώ, με τα περίπου 2 δισεκατομμύρια να εισρέουν στα κρατικά ταμεία εντός των προθεσμιών πληρωμής του φόρου.
Φορολογικά πρόστιμα
Τη χαμηλότερη εισπραξιμότητα παρουσιάζουν κατά κανόνα τα φορολογικά πρόστιμα που επιβάλλει το υπουργείο Οικονομικών με τη διαπίστωση παραβάσεων φοροδιαφυγής. Για παράδειγμα, η εισπραξιμότητα των φορολογικών προστίμων που επιβάλλονται για μη έκδοση αποδείξεων διαμορφώνεται κάτω από το 10% με τις περισσότερες επιχειρήσεις και τους επαγγελματίες να προτιμούν να αναλάβουν τον κίνδυνο για λήψη εναντίον τους μέτρων αναγκαστικής είσπραξης. Το σίγουρο, όμως, είναι ότι η εισπραξιμότητα είναι χαμηλή, όπως λένε στο ΥΠΟΙΚ, επειδή τα πρόστιμα μέχρι πρόσφατα ήταν εξοντωτικά αλλά και επειδή ήταν βέβαιο ότι θα έρθει μια ρύθμιση με την οποία θα δινόταν μεγάλη έκπτωση για την εφάπαξ εξόφλησή τους. Επίσης, πολλοί επιχειρηματίες που βρίσκονταν αντιμέτωποι με υψηλά πρόστιμα (π.χ., για μη απόδοση ΦΠΑ) προτιμούσαν να βάλουν λουκέτο στην επιχείρησή τους και να ξεκινήσουν μια νέα επιχείρηση στο όνομα κάποιου συγγενικού τους προσώπου που δεν θα έχει προβλήματα με την Εφορία.
capital.gr
Να καταρρεύσει ως αντισυνταγματικό κινδυνεύει το «χαράτσι» της ΔΕΗ, που το 2011-12 απέδωσε 2 δισ. ευρώ στο Δημόσιο, ενώ τις επόμενες χρονιές μετονομάστηκε σε ΕΕΤΑ και συνέχισε να δίνει ακόμα μεγαλύτερα ποσά, αφού ουσιαστικά ενσωματώθηκε στη φορολόγηση των ακινήτων μέσω του ΕΝΦΙΑ.
Δύο δισ. ευρώ στα κρατικά ταμεία απέφερε το 2011-2012 το ΕΕΤΗΔΕ, γνωστό A ως «χαράτσι» της ΔΕΗΧθες εισήχθη στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου παραπεμπτική απόφαση του Δ’ τμήματος ΑΠ, με την οποία προτείνεται να κριθεί το «χαράτσι» στα ηλεκτροδοτούμενα ακίνητα αντίθετο στο Σύνταγμα και σε διεθνείς συμβάσεις.
Ο εκπρόσωπος του Δημοσίου προειδοποίησε ότι σε περίπτωση που η Ολομέλεια υιοθετήσει την άποψη περί αντισυνταγματικότητας, τότε όλα τα κυβερνητικά προγράμματα και σχεδιασμοί θα βρεθούν κυριολεκτικά στον αέρα, καθώς θα πρέπει να επιστραφούν τουλάχιστον 6,5 δισ.
Στη χθεσινή δίκη υπό την πρόεδρο ΑΠ Β. Θάνου που έχει ήδη υποστηρίξει την αντισυνταγματικότητα του μέτρου (συμμετέχοντας στην παραπεμπτική απόφαση), η εισαγγελέας ΑΠ Ευτ. Κουτζαμάνη πρότεινε αντίθετα να κριθεί ο ν. 4021/11 συνταγματικός και συνεπώς νόμιμη η είσπραξη του ΕΕΤΗΔΕ, μέσω των λογαριασμών της ΔΕΗ, όπως δέχθηκε και το ΣτΕ.
Στη «μάχη» επιχειρημάτων ο νομικός εκπρόσωπος του Δημοσίου προειδοποίησε ότι αν επικρατήσει η αντισυνταγματικότητα, η υπόθεση θα γίνει παγκόσμια είδηση. Κι αυτό γιατί μπορεί να επηρεαστεί και η φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας (που έχει αποδώσει φόρους 11 δισ. ευρώ) και να σταματήσουν οι πολίτες να πληρώνουν τον ΕΝΦΙΑ.
Οι νομικοί εκπρόσωποι καταναλωτικών οργανώσεων Ιω. Μυταλούλης και Γ. Κόκκας (και του Ελληνικού Κινήματος Αμεσης Δημοκρατίας), όπως και του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών υποστήριξαν την αντισυνταγματικότητα του ΕΕΤΗΔΕ σε συνδυασμό και με τα υπόλοιπα μέτρα υπερφορολόγησης, περικοπής μισθών, συντάξεων κλπ.
Επικροτώντας τις συνταγματικές ενστάσεις του Δ’ τμήματος ΑΠ, ο Γ. Κόκκας τόνισε ότι δεν μπορεί να φορολογούνται οι πολίτες με εικονικές αντικειμενικές αξίες ούτε να φορολογούνται εικονικά εισοδήματα, χωρίς να διερευνάται αν ο καταναλωτής μπορεί να πληρώσει. .
Ο Ι. Μυταλούλης καταλόγισε στον εκπρόσωπο του Δημοσίου προσπάθεια να δημιουργήσει κλίμα πανικού για να επηρεάσει τον ΑΠ, προσθέτοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει επιστροφή (έως 7,5 δισ.) σε περίπτωση αντισυνταγματικότητας, γιατί θα έπρεπε να έχουν καταθέσει σχετικές προσφυγές όλοι οι καταναλωτές (7 εκατ. άτομα), κάτι που δεν έγινε. Κατέληξε δε ότι τέτοιοι φόροι μάς γυρίζουν σε συνθήκες μεσαίωνα...
Εξτρά επιβαρύνσεις θα έχουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων από 1.1.2016 αφου θα είναι υποχρεωμένοι να προχωρήσουν στην προμήθεια πιστοποιητικών καλής λειτουργίας των καυστήρων αλλά και με την υποχρεωτική πλεόν για όλα τα διαμερίσματα που ενοικιάζονται προμήθεια ενεργειακού πιστοποιητικού
Πολλές είναι οι αλλαγές για το ενεργειακό πιστοποιητικό με την υποχρεωτική του έκδοση και για ακίνητα και μικρότερα των 50 τ.μ ενώ από την 1.1.2016 τα συστήματα θέρμανσης των κτιρίων πρέπει να επιθεωρούνται υποχρεωτικά τουλάχιστον κάθε πέντε (5) έτη.
Αυτά προκύπτουν από την πρόσφατη νομοθεσία που προέβλεπε ο νόμος με τα προαπαιτούμενα μέτρα της συμφωνίας Στο σχόλιό της, η ΠΟΜΙΔΑ σημειώνει ότι θεωρεί το Ενεργειακό Πιστοποιητικό, που εισηγήθηκαν τα εν Βρυξέλλαις lobbies των επαγγελματιών και των βιομηχανιών με στόχο του τη δυσφήμηση και απαξίωση των υφισταμένων κτιρίων της Ευρώπης, ώστε να εξαναγκάσει τους ιδιοκτήτες τους σε τεράστιες δαπάνες σ΄αυτά, χωρίς κανένα εγγυημένο αποτέλεσμα, ως την πλέον αποτυχημένη υποχρεωτική ελεγκτική διαδικασία που προσπάθησε ποτέ η ΕΕ να εισάγει στην Ευρώπη!
Σε χώρες όπως η Γερμανία και η Φινλανδία, οι έρευνες απέδειξαν το αναξιόπιστο των ΠΕΑ, ιδιαίτερα όταν είναι βασισμένα σε θεωρητικές υποθέσεις αντί στην πραγματική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων. Πάντως μέχρι σήμερα ουδεμία εξοικονόμηση ενέργειας έχει επιτευχθεί εξ αιτίας του, παρά μόνον «εξοικονόμηση» όσων ασχολούνται με την έκδοσή του, μετατρέποντάς το σε ένα ακόμη πραγματικό «χαράτσι» για όσους το υφίστανται. Γι΄αυτό η ΕΕ οφείλει και έχει ήδη αρχίσει να επανεξετάζει το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας του, μέσω διαβούλευσης με τη συμμετοχή της UIPI, η οποία πρόσφατα ολοκληρώθηκε, με σκοπό την αναμόρφωσή του, ελπίζουμε όχι πάλι προς το επαχθέστερο για τους ιδιοκτήτες...
Σε σχέση με τις κυριότερες από τις νέες υποχρεώσεις που επιβάλλονται από την πρόσφατη νομοθεσία που αφορά τα ενεργειακά πιστοποιητικά κτιρίων, από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων ανακοινώνονται και επισημαίνονται τα εξής:
1. Σύμφωνα με το άρθρο 12 του Ν. 4122/2015 σε όλες τις εμπορικές διαφημιστικές καταχωρήσεις στον Τύπο και το διαδίκτυο για τη διάθεση προς πώληση ή προς μίσθωση κτιρίου ή κτιριακής μονάδας που διαθέτει πιστοποιητικό ενεργειακής απόδοσης, απαιτείται η αναγραφή του δείκτη ενεργειακής απόδοσης (ενεργειακή κατηγορία) του κτιρίου, όπως αυτός προκύπτει από το ΠΕΑ.
Β. Σύμφωνα με το άρθρο 12 του Ν. 4122/2015, από 1.1.2016 είναι πλέον υποχρεωτική η έκδοση ενεργειακού πιστοποιητικού (ΠΕΑ) και για κτίσματα μικρότερα των 50 τ.μ., όταν αυτά ενοικιάζονται ή πωλούνται.
Γ. Σύμφωνα με το άρθρο 14 του Ν. 4122/2015, από 1.1.2016 τα συστήματα θέρμανσης των κτιρίων πρέπει να επιθεωρούνται υποχρεωτικά τουλάχιστον κάθε πέντε (5) έτη για συστήματα με λέβητες συνολικής ωφέλιμης ονομαστικής ισχύος έως είκοσι (20) έως και εκατό κιλοβάτ (100 kW) τουλάχιστον κάθε δύο (2) έτη, για συστήματα με λέβητες άνω των εκατό κιλοβάτ (100 kW) (ανά 4 έτη αν χρησιμοποιούν αέριο ως καύσιμο).
Δ. Η μη τήρηση των παραπάνω υποχρεώσεων μπορεί να επισύρει πρόστιμο από 1.000 έως 10.000€ ανάλογα με την επιφάνεια και τη χρήση του κτιρίου, το βαθμό υπαιτιότητας του υπόχρεου κλπ. 2. Σύμφωνα με το άρθρο 58 παρ. του Ν. 4342/2015, από 9/11/2015, σε κάθε μίσθωση ακινήτου, ο αριθμός πρωτοκόλλου του ΠΕΑ πρέπει να αναγράφεται υποχρεωτικά στην ηλεκτρονική εφαρμογή «Δήλωση Πληροφοριακών Στοιχείων Μισθώσεων Ακίνητης Περιουσίας» της ιστοσελίδας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων (www.gsis.gr).
www.dikaiologitika.gr
Σε κλείσιμο των καταστημάτων και των επιχειρήσεων και σε αγωνιστικές κινητοποιήσεις σε όλη τη χώρα καλεί τις οργανώσεις, τις ομοσπονδίες, τους συλλόγους και τα μέλη της στις 12 Νοεμβρίου η ΓΣΕΒΕΕ καταγγέλλοντας την ακόμα μεγαλύτερη αύξηση της φορολογίας (ΕΝΦΙΑ, κ.α.)
που καλούνται να πληρώσουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις με τα νέα μέτρα του μνημονίου, τη λεηλασία των ασφαλιστικών ταμείων και τη μείωση των συντάξεων καθώς επίσης τις επαπειλούμενες ρυθμίσεις σχετικά με τα κόκκινα δάνεια των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών.
Η συγκέντρωση της ΓΣΕΒΕΕ στην Αθήνα θα πραγματοποιηθεί στις 12 Νοεμβρίου 2015 στη Πλατεία Κλαυθμώνος στις 11:00 το πρωί, ενώ η συγκέντρωση στη Θεσσαλονίκη θα πραγματοποιηθεί μπροστά από το Υπουργείο Μακεδονίας – Θράκης στις 11:00 το πρωί.
Η ΓΣΕΒΕΕ με εγκύκλιό της καλεί τις ομοσπονδίες – μέλη της στις άλλες πόλεις της Ελλάδας να οργανώσουν σε συμπόρευση με τους κατά τόπους εμπορικούς συλλόγους ή άλλες κοινωνικές ομάδες το κλείσιμο καταστημάτων και επιχειρήσεων, συγκεντρώσεις ή τις όποιες μορφές κινητοποίησης έχουν αποφασίσει προκειμένου να επιτύχουν την όσο μεγαλύτερη μαζικότητα.
Πηγή in.gr
Με τροποποιητικές δηλώσεις Ε1 και Ε2 και με προσκόμιση των αναγκαίων παραστατικών στην Εφορία μπορούν οι φορολογούμενοι που δικαιούνται εκπτώσεις ή πλήρη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ, αλλά τις «έχασαν» στο εκκαθαριστικό του φόρου, να τις κερδίσουν.
Στις περισσότερες περιπτώσεις τα λάθη που κοστίζουν επιπλέον ΕΝΦΙΑ έχουν να κάνουν με τις ελλείψεις στην αναγραφή των στοιχείων για τα κενά και μη ηλεκτροδοτούμενα ακίνητα ή με το ύψος των εισοδημάτων και της αξίας των ακινήτων στις αρχικές ή τροποποιητικές δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος που είχαν υποβληθεί μέχρι και την 9η Οκτωβρίου 2015, αφού με βάση αυτές εκδόθηκαν τα εκκαθαριστικά του φόρου.
Ειδικότερα, η μείωση 20% στον ΕΝΦΙΑ χορηγείται μόνο στα φυσικά πρόσωπα που είχαν ακίνητα κενά και μη ηλεκτροδοτούμενα κατά το προηγούμενο έτος. Οι παροχές ηλεκτρικού ρεύματος, οι οποίες δεν ήταν ενεργές καθ’ όλη τη διάρκεια του προηγούμενου έτους, λαμβάνονται από τα αρχεία του ΔΕΔΔΗΕ και η πληροφορία του κενού ακινήτου λαμβάνεται από την αναλυτική κατάσταση μισθωμάτων ακινήτων (έντυπο Ε2), η οποία έχει υποβληθεί μέχρι και την 9η Οκτωβρίου 2015. Επισημαίνεται ότι δεν προσκομίζονται παραστατικά για το ποσοστό της μείωσης του ΕΝΦΙΑ, όταν αυτή έχει χορηγηθεί κεντρικά από τη ΔΗΛΕΔ.
Δεν επιβάλλεται πρόστιμο
Με βάση τα παραπάνω, τα πιο πιθανά λάθη από τους φορολογουμένους είναι η μη αναγραφή στο Ε2 της ένδειξης «κενό» στον κωδικό 39 ή η λανθασμένη αναγραφή του αριθμού παροχής ρεύματος της ΔΕΗ. Τα λάθη αυτά και οι παραλείψεις μπορούν να διορθωθούν με τροποποιητική δήλωση για την οποία δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
Για νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα και αξία ακίνητης περιουσίας, πολυτέκνους και αναπήρους τυχόν μη υπολογισμός της έκπτωσης 50% ή και 100% στο εκκαθαριστικό του ΕΝΦΙΑ οφείλεται σε λάθη στις φορολογικές δηλώσεις, που έχουν να κάνουν με αναγραφή εκ παραδρομής μεγαλύτερων εισοδημάτων από τα πραγματικά, οπότε υπήρχε υπέρβαση των εισοδηματικών κριτηρίων ή λάθη στην αξία των ακινήτων που αποτελούν τα κριτήρια για την έκπτωση του φόρου.
Σε διαφορετική περίπτωση, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να υποβάλουν αίτηση στην αρμόδια ΔΟΥ. Προσκομίζοντας τα απαραίτητα πιστοποιητικά και εφόσον η αίτηση γίνει αποδεκτή, εκδίδεται νέα δήλωση ΕΝΦΙΑ - πράξη διοικητικού προσδιορισμού, η οποία κοινοποιείται από τον αρμόδιο προϊστάμενο ΔΟΥ και αναρτάται ηλεκτρονικά στον λογαριασμό του φορολογουμένου στο ΟΠΣ Περιουσιολόγιο.
Πάντως, σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό καθεστώς για όλες τις περιπτώσεις που δεν υπολογίστηκε η έκπτωση ή η μείωση του φόρου εφόσον πληρούνταν οι προϋποθέσεις του νόμου, αλλά και για περιπτώσεις διαφωνιών αναφορικά με την αξία των ακινήτων, οι φορολογούμενοι μπορούν είτε να προβούν στις σχετικές διορθώσεις υποβάλλοντας όπου απαιτείται τροποποιητικές δηλώσεις εισοδήματος είτε να πάνε στην Εφορία και με τα ανάλογα παραστατικά να αποδείξουν ότι δικαιούνται τις εκπτώσεις ή και την πλήρη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ.
Πηγή: Εθνος